Anne Loosveld
Anne Loosveld Sabine Timman

Column sportspychologe Anne Loosveld | “De onzin van: we moeten kilometers maken…”

Sport Mental coaching

“Veel mensen zeggen dat als ze vaker op wedstrijd gaan dat het vanzelf beter wordt. In sommige gevallen is dat ook zo. Als jij niet zenuwachtig bent voor een wedstrijd en je paard is redelijk ontspannen (maar gewoon onervaren) op vreemd terrein, werkt het vaak prima om wat routine op te bouwen”, steekt sportpsychologe Anne Loosveld van wal.

Niet altijd de oplossing

“Soms heb je inderdaad kilometers nodig om erachter te kunnen wat goed werkt voor jou en je paard. Je ontdekt dan bijvoorbeeld hoe je je paard het beste kunt losrijden of hoe je je paard optimaal kan voorstellen in de ring. Dan is het goed om ervaring op te doen. Maar als je zelf veel zenuwen hebt, je paard gespannen is en als het voelt als een grote struggle is vaker op wedstrijd gaan niet altijd de oplossing.”

Een positieve ervaring 

“Vaak wordt het dan eerder slechter in plaats van beter. Als je zelf veel spanning hebt kan je je paard niet goed begeleiden. Je laat je paard alleen, omdat jij druk bezig bent met de blikken van andere ruiters, hoe goed de andere paarden zijn, en wie er langs de kant staan. Je zit in je hoofd en denkt dat je wel écht een winstpunt wil rijden vandaag. Je bent afgeleid en dat komt niet ten goede van je rijden. Je paard gaat daar niet beter van lopen en de kans is groot dat dit voor jullie allebei geen fijne ervaring zal zijn. De volgende keer dat je op wedstrijd gaat leg je misschien de lat nog hoger omdat je zo graag wil dat het dan wel lukt. De vorige keer was het immers geen succes. Je hebt dan nog meer spanning in je lichaam waardoor er een vicieuze cirkel ontstaat waardoor het alleen maar slechter gaat. Doorzetten en kilometers maken is dan niet het beste om te doen.”

Wat is dan de oplossing? 

“Als het een aantal wedstrijden achter elkaar niet lekker gaat omdat je veel spanning hebt, is de vraag dus niet of je meer wedstrijden moet rijden, maar hoe je van de wedstrijdspanning afkomt. Als je zelf namelijk minder wedstrijdspanning hebt, dan kun je je paard beter begeleiden. Als jij leert hoe je je goed kunt focussen kun je je paard aan het werk zetten en daardoor vertrouwen geven. Hierdoor kun je een fijn rondje rijden op wedstrijd en doet je paard een fijne wedstrijdervaring op. Dan kom je in een positieve cirkel terecht. Bij spanning van zowel de ruiter als het paard is het dus niet wijs om lukraak kilometers te gaan maken. Zorg dat je zelf ontspannen kunt zijn, zodat je goed om kunt gaan met de spanning van je paard.”

Stapjes kleiner maken

“Als jij of je paard wedstrijdspanning hebben is het ook een mogelijkheid om de stapjes wat kleiner te maken. Op wedstrijd beoordeelt een jury elk onderdeel en vaak hebben paarden spanning op vreemd terrein. Dat is dus dubbelop druk om te presteren. Als je eerst wat vaker op vreemd terrein gaat rijden knip je de stapjes op. Als je paard thuis al erg spooky is, is het helemaal geen goed idee om op vreemd terrein veel kilometers te gaan maken. Je wilt thuis je paard (meestal en voor het grootste deel) al fijn voor elkaar hebben zodat het uiteindelijk op wedstrijd een positieve ervaring kan worden.”

Ga voor succes

“Ga voor succes. Bedenk wat de kleinste stap is waarmee je jullie (bijna) 100% zeker een positieve ervaring kunt meegeven. Voor de een kan dit een rondje in de buitenbaan betekenen, voor een ander kan dit trainen op vreemd terrein zijn. Een volgende stap daarna kan een proefgerichte clinic of misschien oefendressuur zijn. We vinden van onszelf dat we ‘gewoon’ op wedstrijd moeten kunnen gaan maar vergeet niet dat wedstrijd rijden opzich ook een vaardigheid is. Geef jezelf de tijd om dat te leren en verwacht niet dat het als je op wedstrijd gaat hetzelfde is als thuis want de omstandigheden zijn 100% anders. Hoe kan je gaan voor succes is de vraag die je moet stellen als je last hebt van wedstrijdspanning. Van daaruit bouwen jullie allebei zelfvertrouwen op waardoor het een stuk makkelijker zal zijn op wedstrijd.”