Afbeelding
Getty Images/iStockphoto

Placenta of nageboorte vertelt geheimen over eventuele problemen

Fokkerij Fokkerij Opvallend

Een placenta of nageboorte van het paard is onder andere essentieel voor bescherming van en voeding voor de foetus en het veulen. De placenta wordt na de geboorte voornamelijk bekeken op volledigheid, maar kan ons eigenlijk nog veel meer geheimen vertellen over eventuele problemen van de dracht en het veulen. 

Uniek en onderschat orgaan

Het is een zeer bijzonder, uniek en onderschat orgaan dat ook diverse belangrijke hormonen transporteert voor merrie en veulen. Deze zijn essentieel zijn voor het in stand houden van de dracht. De placenta wordt geheel gevormd door en vanuit de bevruchte eicel zelf en bevindt zich binnen de drachtige baarmoeder. De placenta moet contact hebben met de gehele baarmoederwand om het veulen van voldoende voeding te voorzien. Bij een niet functionerende of  ontstoken placenta is de kans groot dat de foetus of het veulen overlijdt. Als de placenta er na een geboorte niet snel genoeg in zijn geheel uit de baarmoeder afgedreven wordt, kan dit zorgen voor levensgevaar van de merrie. 

Onderdelen van de placenta

De waterblaas omringt de pootjesblaas die omgeven is door vruchtwater. De waterblaas is met de buitenzijde naadloos verbonden met de baarmoederwand. De vrucht ligt binnenin de pootjesblaas en wordt omgeven door vruchtwater. Binnen de pootjesblaas wordt vaak ook het veulenbroodje gevonden, een verzameling van afvalstoffen die zich in de pootjesblaas bevinden en bestaat onder andere uit urinekristallen, vetten en huidschilfers. Het is een vreemd plat-ovaal voorwerp, bruin tot lichtbeige van kleur, met een taai en glad oppervlak. De navelstreng is de verbinding en transportlijn tussen baarmoeder en het veulen.

Waterblaas, pootjesblaas en navelstreng

De waterblaas is het grootste onderdeel van de placenta en is over de complete oppervlakte secuur verbonden met de baarmoederwand. Aan het eind van de dracht is er een effectief contactoppervlak van 50-60 vierkante meter tussen merrie (baarmoeder) en veulen (waterblaas)! Via dit contactoppervlak worden voedingsstoffen en zuurstof vanuit de merrie naar het veulen getransporteerd en afvalstoffen van het veulen afgevoerd. De buitenzijde van de waterblaas ziet eruit als een soepele, egale, roodfluwelen zak en heeft zeer kleine regelmatig gevormde uitstulpingen, de vlokken. Het oppervlak ziet er rood en hobbelig uit, omdat alle vlokken zijn voorzien van een enorme hoeveelheid zeer dunne bloedvaatjes. De binnenzijde van de waterblaas is juist heel lichtroze en glad, met direct onder het doorzichtige witte oppervlakte duidelijk zichtbare dikke bloedvaten. Op de plaats waar de waterblaas tegen de baarmoedermond aanligt, zit een stervormige plek zonder vlokjes, de ‘cervical star’. Hier breekt de waterblaas als de geboorte op gang komt. De pootjesblaas is een veel dunnere, melkwitte, doorzichtige, afgesloten blaas. In het vlies zijn ook dunne bloedvaten te zien. Binnen de ruimte die de pootjesblaas omvat bevindt zich vruchtwater. De navelstreng vormt de verbinding tussen merrie en veulen en bestaat uit enkele grote bloedvaten die alle aanvoer van voedingsstoffen en zuurstof en afvoer van afvalstoffen van en naar het veulen verzorgen. De navelstreng mag iets gedraaid zijn. Een teveel om zijn as gedraaide navelstreng is aanleiding voor sterfte van het veulen omdat de bloedvaten afgekneld worden.

De placenta laat veel zien over problemen die aanwezig zijn (geweest)

De verse placenta kan na de geboorte van zeer grote waarde zijn als hij uitgebreid geïnspecteerd wordt. De ontstekingen van de placenta (placentitis) zijn praktisch altijd te zien bij een uitgebreide inspectie van de placenta. Deze ontstekingen hebben absoluut ook verspreiding van ziekteverwekkers naar de vrucht als gevolg. Als er ontstekingen aan de placenta te zien zijn moet het veulen (hoe gezond het er zelf ook uit ziet) absoluut behandeld worden

Bron: De Hoefslag