Sederen bij paarden, hoe dan?
14 oktober 2022, 07:00
Verzorging
Opvallend
Een paard is van nature een vluchtdier. Dit betekent dat wanneer het paard zich in een bedreigende situatie bevindt, het zich zo snel mogelijk uit deze situatie wil brengen door te vluchten. Is vluchten niet mogelijk, dan is de kans aanwezig dat het paard zich zal afweren (slaan/bijten) om de dreiging weg te nemen. Wanneer er een handeling bij een paard uitgevoerd moet worden, welke voor het dier als bedreigend, beangstigend of pijnlijk kan worden ervaren, is het verstandig om het paard te sederen.
Wat houdt sedatie in? De Latijnse vertaling van sedatie is ‘tot bedaren brengen’, het paard wordt ‘rustig’ gemaakt. De handelingen kunnen vervolgens met zo weinig mogelijk stress voor het paard worden uitgevoerd, hetgeen de kans op gevaarlijke situaties voor paard en omstanders verkleint. Het paard zal bij sedatie een minder alert bewustzijn en een verminderd reactievermogen hebben. Het zal echter niet door de benen zakken.
Staande sedatie Er wordt dan ook wel gesproken van een ‘staande sedatie’. Voor een staande sedatie wordt bijvoorbeeld gekozen bij een gebitsbehandeling, scheerbeurt of het hechten van kleine wonden aan hoofd of benen. Wanneer er een ingrijpende operatie bij een paard uitgevoerd dient te worden, zal het paard onder gehele narcose gebracht worden.
Wijze van sedatie Er zijn drie manieren om een paard te sederen: Orale sedatie Hierbij wordt een spuit met kalmeringsgel toegediend via de mond. De inwerktijd van deze gel ligt meestal tussen 30 en 60 minuten. De werkingsduur verschilt per paard, maar is gemiddeld 1 tot 2 uur.Intraveneuze sedatie Hierbij brengt een dierenarts het kalmeringsmiddel via een injectie rechtstreeks in de bloedbaan. De inwerktijd ligt tussen de 2 tot 5 minuten. De werkingsduur ligt rond de 45-60 minuten en is sterk afhankelijk van het type paard en het middel waarmee gesedeerd wordt.Praam Door de druk van de tourniquet op de bovenlip worden er in het lichaam endorfinen (rustgevende stoffen) vrijgemaakt. De praam mag niet te los, maar zeker ook niet te strak wordt gedraaid. Over het algemeen kan een paard hiermee ongeveer 15 minuten worden gesedeerd. Laat je bij het eerste gebruik van een praam altijd goed adviseren door een ervaringsdeskundige of je dierenarts.De hoeveelheid kalmeringsmiddel die toegediend wordt, hangt erg af van het individuele paard. Paarden die meer naar het koudbloed-type neigen, zoals een Fries, Haflinger, Tinker, etc. kunnen vaak toe met een lagere dosis dan een warmbloed of volbloed.
Bijwerkingen van sedatie Een paard wat gesedeerd kan o.a. een verminderd reactievermogen hebben, zijn hoofd laten zakken en soms wat wankel staan en transpireren. Verdere bijwerkingen zijn sterk afhankelijk van het gekozen middel voor sedatie, een dierenarts zal altijd rekening houden met deze bijwerkingen in relatie tot de individuele patiënt.
Bron: De Hoefslag