Het paardengebit

Het paardengebit

0 360

Het paardengebit is ontwikkeld voor het vermalen van vezelrijk en plantaardig voedsel. Een goed functionerend paardengebit houdt direct verband met een gezond spijsverteringsproces en draagt eveneens bij aan een plezierige samenwerking met je paard. Het gebit blijft gedurende het paardenleven doorgroeien en veranderen. Het is daarom van groot belang dat het regelmatig gecontroleerd wordt.

De ontwikkeling van het paardengebit

Het paard ontwikkelt in verschillende levensfases diverse tanden en kiezen. Normaliter is een paard op 5-jarige leeftijd uitgewisseld.

  • Premolaren: ook wel de veulenkiezen (melkkiezen). Deze zijn al aanwezig bij de geboorte. Er zitten er zes in de bovenkaak en zes in de onderkaak. Ook noemen we de wolfskies een premolaar. De melkkiezen worden iets eerder gewisseld dan de snijtanden.
  • Molaren: ook wel de ware (blijvende) kiezen. Verschijnen na het eerste levensjaar achter de derde premolaar. In totaal komen er in iedere kiezenrij drie molaren bij.
  • Snijtanden: deze worden gebruikt voor het afsnijden van het voedsel. De eerste snijtanden komen binnen één week na de geboorte al door. Wanneer het veulen 6 tot 8 maanden oud is, heeft het alle twaalf snijtanden. Het paard wisselt normaal gesproken de snijtanden (van binnen naar buiten) op 2,5 jarige, 3,5 jarige en op 4,5 jarige leeftijd.
  • Hengstentanden: ook wel ruinentanden. Komen voor bij hengsten, ruinen en sommige merries.
  • Wolfstanden: een tand die zich soms ontwikkelt voor de voorste kies. De wolfskies is een uitgroei van een rudimentaire tandkiem. Paarden kunnen zowel in de boven- als de onderkaak wolfskiezen/-tanden krijgen. Deze komen door tussen de 6 en 18 maanden. Het paard kan hier hinder van ondervinden wanneer er met een bit wordt gereden.
Verschillende gebitsafwijkingen bij paarden

Onderstaand de meest voorkomende afwijkingen en kunnen door de dierenarts/paardentandarts worden verholpen:

  • Glazuurpunten (enamelpunten)
    Deze (scherpe) richels ontstaan voornamelijk aan de tongzijde van de kiezen in de onderkaak en aan de wangzijde van de kiezen in de bovenkaak.
  • Doppen
    Tijdens het wisselen van de premolaren kunnen resterende elementen bovenop de nieuwe elementen blijven zitten, dit worden ook wel ‘doppen’ genoemd.
  • Golven
    Wanneer de kiezen ongelijk afslijten is er vanaf de zijkant vaak een golvend patroon te zien.
  • Haken
    Als de wrijfvlaktes van twee tegenoverliggende kiezen niet evenredig afslijten, kunnen er (scherpe) haken ontstaan.
  • Onderbeet
    De onderste snijtanden liggen minstens een tandbreedte meer naar voren dan de bovenste snijtanden.
  • Overbeet
    De bovenste snijtanden staan minstens een tandbreedte verder naar voren dan de onderste snijtanden.
  • Tandsteen
    Hierdoor kunnen ontstekingen van het tandvlees ontstaan.
  • Wolfskiezen/- tanden
    Het kan pijnlijk zijn wanneer het bit de wolfskies raakt.

Een paard kan verschillende signalen afgeven die wijzen op een van de bovenstaande gebitsafwijkingen. De meeste zijn op het gebied van de spijsvertering, maar sommige afwijkingen laten nagenoeg geen symptomen of gedragingen van het paard zien. Het is daarom verstandig om je paard regelmatig te laten controleren door de dierenarts/paardentandarts.

Meer weten over het de groei en het wisselen van de tanden, verschijnselen bij gebitsafwijkingen, gebitscontrole, behandeling en verzorging? Lees hier het volledige artikel Paardengebit op Paardenarts.nl 

Meer over de auteur:
Mark van Manen (paardenarts en auteur bij Paardenarts.nl): ‘Sinds Januari 2010 ben ik dierenarts bij Paardenkliniek Wapenveld. In 2002 ben ik begonnen met de studie Diergeneeskunde aan de Universiteit van Utrecht; na een algemene opleiding tot allround dierenarts ben ik uiteindelijk afgestudeerd als erkend paardenarts. Tijdens mijn studie heb ik bijna twee jaar onderzoek gedaan naar de invloed van hoofd/halshouding op het ontstaan van blessures aan de halswervelkolom. Naast de algemene geneeskunde en fertiliteitbegeleiding van het paard hebben hoofd-, gebit, hals- en rugproblemen mijn speciale interesse.’

De Hoefslag publiceert wekelijks een actueel artikel van Paardenarts.nl; het onafhankelijke platform voor paardenhouders en paardenartsen waar men (betrouwbare) informatie over paardengezondheid en -welzijn kan vinden. Paardenarts.nl schrijft in samenwerking met paardenartsen en specialisten veterinaire artikelen. Naast de Veterinaire Kennisbank biedt Paardenarts.nl handige tools voor paardenhouders zoals de Paardenarts Locator en de Ent-herinnering. Via een nieuwsbrief en Facebook blijft men op de hoogte van nieuwe en seizoensgerelateerde artikelen.  

Foto: Paardenarts.nl

Reacties