Vijf soorten koliek

Vijf soorten koliek

0 4661
koliek

Koliek is een uiting van pijn in de buik. Een paard kan door de buikpijn eetlust verliezen, schrapen met de voorbenen, flink zweten, regelmatig rollen, afwisselend gaan staan en liggen of onrustig zwiepen met de staart. Koliek kan verschillende oorzaken hebben. Zo wordt er in eerste instantie onderscheid gemaakt tussen koliek ten gevolge van darmproblemen en problemen buiten het darmkanaal. Koliek ten gevolge van darmproblemen komt vaker voor in het voor- en najaar.

Soorten koliek

De diagnose van koliek is niet gemakkelijk. Raadpleeg bij twijfel altijd een dierenarts. De meest voorkomende vormen van koliek zijn:

  • Gaskoliek
    Gaskoliek ontstaat door gasophoping in de darmen. In de eerste plaats kan dit door productie van een te grote hoeveelheid gassen in de dikke darm, doordat suikers in de dunne darm bijvoorbeeld niet volledig verteren en vervolgens doorstromen naar de dikke darm. Gras bevat in het voorjaar en najaar veel suikers die op die manier in de dikke darm terecht komen. De suikers worden in de dikke darm door bacteriën afgebroken, hierbij vindt gasvorming plaats. Daarnaast is het ook mogelijk dat de darm gedeeltelijk of geheel wordt geblokkeerd, door bijvoorbeeld een verstopping of een draaiing (liggingsverandering) van de darm.
  • Krampkoliek
    Deze vorm van koliek treedt op als gevolg van verkramping van de darmen of een gedeelte daarvan. Veranderingen in het management, zoals bijvoorbeeld veranderingen in voer, stalling, training spelen vaak een rol. Ook (chronische) stress kan tot krampkoliek leiden. In sommige gevallen kunnen ook worminfecties voor krampkoliek zorgen.
  • Zandkoliek
    Wanneer het paard regelmatig zand binnenkrijgt, bijvoorbeeld als het op een zanderige paddock staat, kan zandkoliek ontstaan. Het zand stapelt zich dan geleidelijk op in de darm, waarna het gewicht van het zand en irritatie van het slijmvlies zorgen voor koliek.
  • Koliek door verstoppingen in de darm
    Het darmkanaal van het paard kent een aantal vernauwingen waar de voerstroom als het ware door een fuik moet. Hier ontstaan geregeld verstoppingen van de darm. Verstopping kan ook veroorzaakt worden door primaire uitdroging, bijvoorbeeld door een verstopte of bevroren waterbak. Ook gebitsproblemen zijn een veel voorkomende onderliggende oorzaak voor verstoppingen.
  • Koliek door liggingsveranderingen van de darm
    Het grootste deel van de darmen van het paard ligt ‘los’ in de buik. Het is dus goed mogelijk dat er delen verstrengeld raken.

Hoewel heftige verschijnselen in veel gevallen veroorzaakt worden door ernstige darmproblemen, hoeft dat andersom niet te gelden. Bij lichte verschijnselen van koliek kunnen de veranderingen in de buik al aanzienlijk zijn. Wacht dus niet af en overleg altijd met een dierenarts.

Meer over de auteur:
Mark van Manen (paardenarts en auteur bij Paardenarts.nl): ‘Sinds Januari 2010 ben ik dierenarts bij Paardenkliniek Wapenveld. In 2002 ben ik begonnen met de studie Diergeneeskunde aan de Universiteit van Utrecht; na een algemene opleiding tot allround dierenarts ben ik uiteindelijk afgestudeerd als erkend paardenarts. Tijdens mijn studie heb ik bijna twee jaar onderzoek gedaan naar de invloed van hoofd/halshouding op het ontstaan van blessures aan de halswervelkolom. Naast de algemene geneeskunde en fertiliteitbegeleiding van het paard hebben hoofd-, gebit, hals- en rugproblemen mijn speciale interesse.’

De Hoefslag publiceert wekelijks een actueel artikel van Paardenarts.nl; het onafhankelijke platform voor paardenhouders en paardenartsen waar men (betrouwbare) informatie over paardengezondheid en -welzijn kan vinden. Paardenarts.nl schrijft in samenwerking met paardenartsen en specialisten veterinaire artikelen. Naast de Veterinaire Kennisbank biedt Paardenarts.nl handige tools voor paardenhouders zoals de Paardenarts Locator en de Ent-herinnering. Via een nieuwsbrief en Facebook blijft men op de hoogte van nieuwe en seizoensgerelateerde artikelen.  

Vergelijkbare artikelen

Reacties