Tags Posts tagged with "gedrag"

gedrag

Paardenwelzijn. Het is aan de orde van de dag, of het gaat om paarden die in de topsport of in de manege lopen. Belangrijk om in de gaten te houden als we het hebben over het welbevinden van paarden, dan moeten we stoppen met paarden behandelen alsof ze mensen zijn.

Willen we het paardenwelzijn verbeteren, dan moeten we onze eigen gewoontes veranderen. Eigenaren zullen zich moeten aanpassen, niet de paarden. Een eenvoudige stap, volgens Britse onderzoekers.

Gedrag begrijpen

‘De hoofdoorzaak van de meeste welzijnskwesties voor paarden is menselijk gedrag’, aldus Debbie Busby, PhD, vertegenwoordiger van de Britse organisatie Human Behavior Change for Animals (HBCA) CIC. Onderzoekers van het University College London hebben twee tools ontwikkeld om mensen te helpen specifieke gedragingen te begrijpen en in te zien dat die moeten worden veranderd.

Er zijn vier hoofdcategorieën voor problemen op het gebied van paardenwelzijn:
– stress of pijn
– verkeerde voeding
– verkeerd stal-/weidemanagement
– uitgestelde dood (het niet euthanaseren van paarden terwijl dat wel het verstandigst zou zijn)

Definitie Paardenwelzijn verandert

Passie en toewijding genoeg in de paardenwereld, stelt Busby. Maar er is vaak een gebrek aan kennis over wat de paarden écht nodig hebben. Ook de ‘definitie’ van ‘paardenwelzijn’ krijgt telkens een andere invulling. ‘Welzijn in de goede betekenis van het woord houdt in dat het dier zich goed moet voelen, niet alleen dat het overleeft. Het betekent dat het dier een leven heeft dat de moeite waard is om te leven.’

Veranderen van gedrag ten opzichte van paard

Vier fasen helpen ons in de verandering van gedrag ten opzichte van het paard:
– proces: mensen moeten gemotiveerd en capabel zijn én de mogelijkheid hebben om te veranderen
– psychologie: de juiste benadering gebruiken om mensen te laten veranderen, niet door met het vingertje te wijzen, maar door discussie
– omgeving: de verandering in menselijk gedrag moet ondersteund worden in het dagelijks leven van de eigenaar, van relatie tot werk en cultuur
– acceptatie: mensen moeten zich betrokken voelen bij het proces van verandering en het accepteren als hun eigen keus en doel

Verandering is een proces’, aldus Busby. ‘Het is niet altijd alleen over het tot zich nemen van kennis, maar veel complexer. Mensen kunnen veranderen, maar in de dierenwereld is dat niet altijd gemakkelijk en gebruikelijk.’

Bron: The Horse

Foto: Shutterstock

0 4929

Als de tijd gekomen is om voor altijd gedag te zeggen tegen onze beste paardenvriend, dan voelen we ons verdrietig, eenzaam of zijn we zelfs boos als we rouwen. Hoe zit dat met paarden die een vriend of weidemaatje moeten missen? Horse and Hound vroeg het aan gedragsspecialist Gemma Pearson.

‘Het is een heel lastig onderwerp om te onderzoeken’, vertelt zij. ‘Wat je waarschijnlijk zult zien in een dergelijke situatie is een soort van verlatingsangst. Het paard zal eenzelfde soort gedrag laten zien als het zou vertonen wanneer een ander paard wordt weggehaald na een tijd samen te hebben doorgebracht.’

Gevoel van verlies

Op de vraag of een paard weet dat zijn maatje is overleden geeft Pearson aan dat dat één van de dingen is waarvoor nog onvoldoende bewijs is om te stellen dat een paard zoiets weet. ‘Maar naar mijn mening begrijpt een paard wel dat er iets aan de hand of veranderd is. Ik denk dat je paarden het voordeel van de twijfel moet geven en moet accepteren dat zij ook een gevoel van verlies ervaren. Het helpt dan om ervoor te zorgen dat alle andere aspecten in zijn leven wel prettig zijn, zodat hij zich toch fijn voelt.’

Afscheid nemen

Pearson vertelt dat het per situatie verschilt of het helpt om een achterblijvend maatje het dode lichaam van zijn vriend te laten zien. ‘Als een paard gewoon weggehaald wordt om nooit meer terug te keren, dan kan de achterblijver ongerust blijven over het wegblijven van zijn maatje’, stelt ze.

‘We weten niet in hoeverre een achterblijvend paard begrijpt wat er gebeurd is als hij zijn dode vriend ziet, maar ik denk wel dat het ze iets doet. Het is aan de eigenaar en de omstandigheden om te beslissen wat je doet in zo’n situatie. Als je een paard zijn voormalige vriend wil laten zien, dan is het wel zaak om daar echt de tijd voor te nemen. Het dier moet zich kunnen realiseren dat er iets veranderd is. Je moet er niet gewoon heen lopen, het paard even laten ruiken en direct weer meenemen.

‘Als je kiest voor deze manier van afscheid (laten) nemen, besef je dan dat het een vervelend gezicht kan zijn. Het achterblijvende paard kan merken dat er iets aan de hand is en angstig reageren op het dode lichaam van zijn maatje’, vervolgt Pearson. ‘Als je ze gewoon met rust kan laten zodat ze de nieuwe situatie kunnen accepteren, zullen ze ook al gauw weer doorgaan in hun normale routine. Voor sommige mensen is de reactie van het achterblijvende paard echter traumatisch en het is dus belangrijk om te handelen in het belang van het achterblijvende paard én de eigenaar.’

Nieuwe vriend

Het kan natuurlijk voorkomen dat een van de twee paarden die altijd samen staan overlijdt. Dan blijft de achterblijver dus helemaal alleen over, wat volgens Pearson een lastige situatie is. ‘Paarden hebben contact met andere paarden nodig’, meent ze. ‘Mensen moeten zich dus afvragen of het wel eerlijk is om het achterblijvende paard alleen te laten staan, of dat nou tijdelijk of voor altijd is. Het heeft de voorkeur om een nieuw maatje te zoeken, bijvoorbeeld bij een opvangcentrum. Als het nou echt niet mogelijk is om een ander paard te vinden, dan is een ander dier nog altijd beter dan geen gezelschap, maar nooit zo goed als gezelschap van een paard.’

Bron: Horse and Hound
Foto: Archief

Een onderzoeksteam uit Zwitserland ondervond dat er vaker breuken bij rijpaarden ontstaan terwijl ze in de wei staan dan wanneer er op gereden wordt, tijdens de training of op wedstrijd.

Onderzoeksleider Brice Donati van de Veterinaire kliniek Zürich stelt dat verwondingen die in de wei zijn opgelopen niet meer of minder hardnekkig zijn dan bijvoorbeeld die tijdens een val tijdens het rijden.

Trap van ander paard

Donati in zijn team onderzochten 1845 gevallen van botbreuken. In 52% van de gevallen betrof het een rijpaard, met een gemiddelde leeftijd van 10 jaar. 43% van de breuken werd veroorzaakt door een trap van een ander paard, vertelt Donati tijdens zijn presentatie op de Swiss Equine Research Day eerder dit jaar in Avenches. Het vaakst ging het om een breuk in het onderbeen, van pijpeen tot griffelbeentjes. Bijna net zo vaak ging het om breuken in het hoofd, voornamelijk van de kaak.

Afmaken, behandeling of operatie?

In 17% van de gevallen waarbij het een rijpaard betrof, werd het dier afgemaakt. 36% werd behandeld op de conservatieve manier; 47% onderging een operatie, waarbij er platen en/of schroeven in het gebroken gedeelte geplaatst werden om het bot te stabiliseren.

Pijpbeen makkelijke prooi

‘Met name het pijpbeen omvat weinig weefsel om het te beschermen tegen flinke klappen van buitenaf’, legt Donati uit. ‘Het pijpbeen is bedoeld om grote krachten van bovenaf te doorstaan, niet vanaf de zijkant. Een breuk treedt relatief gemakkelijk op.’

Kudde

Opmerkelijk was het aantal pony’s en IJslandse paarden bij wie botbreuken op traden. Waarschijnlijk te wijten aan het feit dat deze rassen vaak in een kudde leven.

Voorkom ruzie

De oplossing om het risico op botbreuken te minimaliseren is niet de paarden op te sluiten in hun stal’, benadrukt Donati. ‘Het is eerder zaak om het advies van gedragsdeskundigen op te volgen en een evenwicht in de samenstelling van de groep in de wei te bewerkstelligen.’

Bron: The Horse

Foto: Remco Veurink

0 1254

Kunnen paarden praten met mensen? Dat was de vraag die Europese onderzoekers zich afvroegen. Dat antwoord lijkt volgens hun onderzoek een ja te zijn, al is het ook weer geen Mr. Ed conversatie.

Rachele Malavasi uit Italië deed haar onderzoek samen met Ludwig Huber uit Wenen, Oostenrijk. Malavasi vertelt: ‘Paarden zijn sociale dieren die in staat zijn om een sociale eenheid te bewaren, waarbij binnen een kudde een hechte sociale hiërarchie ontstaat. Paarden communiceren met elkaar en leren ook van elkaar op sociaal vlak. We weten nu dat paarden hun manier van communiceren ook bewust op mensen reflecteren.’

Veertien paarden werden betrokken bij het onderzoek. Twee emmers werden in de buurt van elk paard gezet, maar zodanig dat het dier er zelf net niet bij kon. In de emmers zaten verschillende soorten voer, zodat de onderzoekers zeker wisten dat het paard in ieder geval iets uit de emmer lekker zou vinden. Het paard en een vrouwelijke peroon stonden binnen een afgesloten omheining, de emmers er net buiten.

Emmers met voer

De proefpersoon deed niks behalve staan en aanwezig zijn. Het was aan het paard om een manier van communiceren te vinden, zodat de vrouw er voor zou zorgen de emmer te pakken zodat het paard hieruit kon eten. Malavasi: ‘De paarden wisselden hun blik af tussen de mens en de emmer, mogelijk in de hoop om de aandacht van het mens te vestigen op de emmer. Als dat niet hielp, gingen paarden met hun hoofd knikken of zwiepen met de staart. Ook het heen en weer bewegen van hun hoofd tussen de mens en de emmer kwam er aan te pas.’ Volgens Malavasi was dit gedrag extra sterk als de mens de aandacht had gevestigd op het dier. De acties van de paarden waren minder heftig als de vrouw met haar rug naar hen toe stond. In dat geval probeerde het paard eerst de aandacht van de persoon te trekken, eer ze de aandacht van de mens richting de emmers trokken.

‘De paarden zochten oogcontact en als ze op die manier nog geen toegang kregen tot de emmer gingen ze een stap verder, waarbij ze ook richting de vrouw liepen en haar aanraakten.’ Volgens Malavasi is tot nu toe dit gedrag enkel bij honden waargenomen. Nu blijkt dat paarden deze eigenschap ook bezitten, zal er verder onderzoek gedaan worden naar concreet probleemoplossend gedrag.

Een plan

‘Deze eigenschap toont aan dat paarden zich niet zomaar willekeurig gedragen zonder na te denken over de consequenties. Zij zijn in staat om een plan te bedenken, waarbij ze inzien dat ze een ander nodig hebben om hun doel te bereiken’, aldus Malavasi.

De onderzoekster raadt aan om zelf eens in de wei te staan bij het paard. ‘Mensen met paarden moeten eigenlijk weten hoe paarden communiceren, zeker wat betreft hun eigen dier. Sommige paarden communiceren veel en duidelijk, anderen zijn weer heel subtiel. Voor een eigenaar kan het van belang zijn om te weten hoe hun eigen paard ‘praat’.’ Daarbij waarschuwt Malavasi: ‘Het is mogelijk dat je paard niet meer communiceert richting zijn eigenaar, omdat deze toch nooit luistert. Dat is een onfortuinlijke situatie, maar kan opgelost worden. Wees creatief en probeer situaties uit.’

Bron: The Horse / Hoefslag

Foto: Andrzej Kubik/Shutterstock.com

 

0 57
hond jonge paarden
foto: Remco Veurink

Een speciale emmer moet uitwijzen hoeveel water een paard per dag drinkt.

Thirst Alert werd ontwikkeld door de Amerikaanse engineerstudente Caitlin Parrucci. De speciale meetemmer analyseert het drinkgedrag van een paard en geeft een melding wanneer er iets in het drinkpatroon verandert, of wanneer het waterpeil te laag is.

Parrucci ontving afgelopen maand een prijs van $5.000 voor haar uitvinding. De studente is zelf paardenliefhebster en maakt deel uit van het paardensportteam dat namens haar Universiteit uitkomt op wedstrijd. De amazone merkte dat het soms moeilijk is om het drinkgedrag van een paard te bestuderen, zeker wanneer meerdere mensen de zorg voor het paard op zich nemen. Te weinig drinken kan leiden tot koliek of nierproblemen. ‘Er zijn diverse oorzaken waardoor een paard soms stopt met drinken. Deze emmer alarmeert de eigenaar wanneer er iets mis is,’ aldus Parrucci. Het is nog onduidelijk wanneer of en wanneer de emmer op de markt verschijnt.

Bron: Hoefslag/Horseandhound

Foto: Remco Veurink

HS-leaderboard-MC-HScadeau

0 5348
voeding veulen

Zijn rooien en valen echt donderstralen, zoals het eeuwenoude gezegde gaat? Volgens nieuw wetenschappelijk onderzoek niet.

“Ik heb geen idee waar dit stereotype vandaan komt, maar ik denk dat er een aantal vossen zich flink hebben misdragen bij de bedenkers van het gezegde”  aldus Brandon Velie, onderzoeker aan de Universiteit van Zweden. De wetenschapper onderzocht 477 bruine en vosse paarden, om te kijken of er een connectie bestaat tussen bepaald gedrag en leeftijd, geslacht, ras, discipline en vachtkleur. “Uit de resultaten blijkt dat vossen niet ‘gekker’ zijn dan anders gekleurde paarden” aldus Velie. “En met gekker bedoel ik gedrag zoals steigeren, slaan of andere conflicten.” De onderzoekers troffen echter wel een eigenschap aan die veel ruiters kunnen waarderen. “De vossen bleken uit onze analyses meer lef te hebben. Ze benaderden onbekende objecten en andere dieren sneller dan de bruine paarden. Dit kan van pas komen bij het buiten rijden of op wedstrijd.”

“Een mogelijk verklaring is dat de selectie op de vosse kleur genetisch ook onbedoeld een selectie voor lef of gedurfdheid met zich mee heeft gebracht. We hopen in vervolgonderzoek hier antwoord op te kunnen geven.” Velie’s idee voor het onderzoek kwam voort uit een kritische kijk op de vaak gehoorde gezegde over vossen. “Ik hoorde constant mensen praten over hoe gek vosse merrieveulens waren. Persoonlijk ben ik gek op vossen, zeker die met veel wit of met lichte manen. Maar iedere keer wanneer mensen iets niet leuk vinden aan het paard lijkt het wel of het af wordt geschoven op de vosse kleur.”

Foto: Remco Veurink
Bron: The Horse

0 131

Tijdens de jaarlijkse bijeenkomst van de Australian Veterinary Association wordt aandacht besteed aan verwondingen bij paarden, anesthesie, pijnbestrijding, therapie van gewrichten en breuken, ademhaling, tandheelkunde en dermatologie. Keynote spreker voor de sessies over paarden is Dr. Lori Bidwell van het American College of Anesthesia and Analgesia die is gecertificeerd in veterinaire acupunctuur.

Andere expertspeakers op het gebied van paarden zijn Todd Booth, Ian Fulton, Samantha Franklin, Ben Ahern en Gary Wilson. Dr. Andrew Fisher van de Universiteit van Melbourne zal onderzoeken of het gedrag van een dier aansluit bij wat ‘goed’ voor hem is in termen van gezondheid, voeding of productiviteit.

‘Tijdens het bestuderen van het gedrag vertelt ‘animal preference’ ons wat een dier wil en ‘behavioural demand’ hoeveel het wil. Dus lijkt het redelijk om te veronderstellen dat we ervoor zorgen dat het dier zich beter voelt door het datgene te geven wat het wil. Zijn gezondheid zou daardoor dus verbeteren. Echter, het bestuderen van preference (‘voorkeur’) en demand (‘vraag’) informeren ons niet noodzakelijkerwijs over wat het beste is voor het dier’, aldus Fisher.

Voorbeeld: In een studie naar preference and demand bij varkens naar variërende concentraties van zoete oplossingen, dronk een aantal varkens zoveel suikeroplossing dat zij moesten overgeven. Nadat de varkens hersteld waren, dronken ze opnieuw grote hoeveelheden van de suikeroplossing.

Dr Fisher legt uit: ‘Meestal doen deze problemen zich voor wanneer dieren een aantrekkelijke korte termijn-keuze wordt geboden. Op de lange termijn zullen ze resulteren in negatieve gevolgen voor zijn welvaart. Deze problemen kunnen worden vermeden als biologische studies worden gebruikt in combinatie met studies naar gedragstherapie. Het is ook belangrijk om ervoor te zorgen dat de gepresenteerde opties realistisch en verstandig zijn. Suikerwater is normaal gesproken niet erg gezond voor varkens!’

Volgens Dr. Fisher is het ook belangrijk om dat gedrag te onderzoeken waarbij het dier keuzes maakt waarvan de onderzoekers niet meteen de oorzaak kunnen herleiden. ‘Het is heel gebruikelijk voor dieren om een ​​keuze te maken op basis van eerdere ervaringen. Bijvoorbeeld, in sommige studies geven kippen er de voorkeur aan om in legbatterijen te verblijven, liever dan dat ze naar buiten gaan. Omdat ze dat nou eenmaal gewend waren. Hun gedrag is in dit geval niet realistisch; een vrije uitloop-ren is wel degelijk beter voor hun gezondheid.’

Dr. Fisher waarschuwt ook het risico van een verkeerde interpretatie van de resultaten van preference and demand studies. ‘Hoe ingewikkelder het onderzoek, hoe groter het risico dat de resultaten misleidend zijn. Uit onderzoek blijkt dat goed opgezette preference and demand onderzoeken, die gekoppeld zijn aan biologische gegevens, waardevolle inzichten kan verschaffen.’

De AVA conferentie wordt gehouden van 22-27 mei in het Adelaide Convention Centre.

Horsetalk/Hoefslag

Foto: Remco Veurink

0 675
Foto: Remco Veurink

Kijk boos en waarschijnlijk gluurt je paard even naar je vanuit zijn linkeroog. Zijn hartslag zal ook sneller gaan. Dat geeft aan dat een paard menselijke emotie herkent.

Psychologen aan de Sussex University, die een ‘woordenboek’ opstelden van gezichtsuitdrukkingen die emoties van paarden zouden kunnen weergeven, hebben onderzocht dat paarden onze gezichtsuitdrukking kunnen lezen. In Biology Letters laten de wetenschappers weten dat ze grote kleurenfoto’s van een breeduit lachend en van een grommend (positieve en negatieve gezichtsuitdrukking) persoon hadden laten zien aan 28 paarden, door mensen die zij niet kenden en die niet wisten wat de bedoeling van het onderzoek was. De paarden zagen het verschil.

Het interessante is dat dit onderzoek aantoont dat paarden emoties kunnen lezen ongeacht van wie. We weten al lang dat paarden sociaal intelligent zijn, maar het is voor het eerst dat we zien dat ze onderscheid kunnen maken tussen postieve en negatieve menselijke gezichtsuitdrukkingen. De reactie van de paarden op de boze foto was duidelijk: hun hartslag ging omhoog en ze draaiden hun hoofd zodat ze vanuit hun linker ooghoek naar de foto konden kijken.

Ook honden kijken met hun linker oog naar het gezicht van boze mensen. De reden is dat de rechter hemisfeer van de rechterhelft, waar de informatie vanuit het linker oog wordt opgeslagen en geïnterpreteerd, is gespecialiseerd in het omgaan met angstige of bedreigende stimuli. Schapen herkennen en kalmeren als ze foto’s zien van andere schapen en herinneren zich zelfs gezichten van schapen en mensen. Paarden herkennen zowel de gezichtsuitdrukkingen van hun soortgenoten als die van mensen.

De onderzoekers vermoeden dat paarden gedurende hun evolutie deze eigenschap hebben aangeleerd. ‘Aan de andere kant is het ook mogelijk dat individuele paarden gedurende hun leven gezichtsuitdrukkingen bij mensen hebben leren interpreteren’, stellen ze. ‘Het onderzoek geeft aan dat ons gedrag in de omgang met het paard ook wat dat betreft impact op hem heeft.’

Bekijk het filmpje over het onderzoek op BBC.com.

The Guardian/Hoefslag

Foto: Shutterstock

0 1882

De oorzaak van abnormaal agressief gedrag bij paarden ligt veelal bij de mens. Dit blijkt uit Pools onderzoek. Het verkeerd behandelen van dominante of bange paarden zou problemen uitlokken.

Het onderzoek richtte zich op het benoemen van verschillende types agressief gedrag. ‘Wanneer je de redenen en tekenen van agressiviteit kunt benoemen, komt dat ten goede voor de verbetering van het paardenmanagement en welzijn van zowel mens als dier. Hierbij moeten zowel omgevingsaspecten en biologische aspecten in overweging worden genomen. De bloedlijnen, hormonen en interactie met mensen zijn punten die te maken hebben met het ontwikkelen van agressie.

Diverse types agressiviteit

‘Er zijn diverse types agressiviteit, van natuurlijk gedrag rond dominantie en rangorde tot abnormale vorm zoals uitvallen naar eigen veulens en het mutileren (verwonden) van zichzelf. De meest voorkomende vorm van agressie draait om dominantie. Daarnaast zien we steeds vaker angstagressie, problemen met een verstoorde hormonenbalans en onjuiste leefomgeving en soms ziekte.

‘Een stabiele leefomgeving zorgt ervoor dat er zo min mogelijk verwondingen voorkomen bij het settelen van de rangorde. Zodra deze is bepaald, zal het meest dominante paard zelden ruzie zoeken. Wanneer een nieuw paard in de kudde wordt geintroduceerd, kan er opnieuw een periode van vechten aanbreken. Hoe lang deze periode duurt, hangt weer af van het temperament van het nieuwe paard en zijn of haar niveau van agressie.’

Meer onderzoek

‘Er is meer onderzoek nodig om agressie bij paarden te leren begrijpen. Maar we zijn het er unaniem over eens dat meer kennis op dit gebied ervoor kan zorgen dat het welzijn van zowel de paarden als de mensen die met hen in contact komen, sterk verbeterd. De oorzaak van abnormale agressie dient dikwijls gezocht te worden bij mensen. Het gaat hierbij vaak om defensieve agressie, wanneer een paard in een hoek is gedreven en geen andere uitweg meer ziet. Fokkers, grooms en ruiters moeten dit soort gedragskenmerken leren herkennen om de mentale status van het paard te verbeteren. Ook slecht management, zoals paarden in een te kleine leefomgeving, isolatie en verkeerd voeren, kan agressie uitlokken. Het komt zelden voor dat een genetisch ‘defect’ voor agressiviteit zorgt.’

Lees de complete studie hier.

Bron: Hoefslag/Horsetalk

Foto: Jessica Pijlman/Made by Jessy

0 4393

Sommige probleempaarden drijven hun ruiters tot wanhoop. Waar anderen al lang waren afgehaakt, bleven Marian Kroon, Debbie Bogerd en Heleen Slebos geloven in hun viervoeter. Ze zochten naar een oplossing, met resultaat. ‘Ik kan er nu zelfs mijn zoontjes op zetten.’

Toen Marian Kroon (32) de 2,5-jarige Zupreme voor het eerst zag op de handelsstal waar ze reed, was ze totaal niet gecharmeerd van de Future-nakomeling uit een volbloed moeder. ‘Hij was een dunne slungel, die onder de schurft zat en niet te hanteren was. De eigenaar van de stal had hem gekocht voor de handel en ik hielp hem daarmee. Om hem te laten groeien en voller te krijgen, werd hij een tijdje op het land gezet. We kregen hem vervolgens niet meer te pakken. Een eenmaal op stal beet en sloeg hij iedereen zijn box uit. Met zadelmak maken, en later zelfs op het voorterrein van de wedstrijden, lag ik er met regelmaat naast. In de proef bleef ik zitten en de juryleden hielden wel van zijn spectaculaire lopen. Hij scoorde altijd goed. Ik drukte hem die proef door, maar er was totaal geen sprake van ontspanning. Zo had ik het geleerd en uit de resultaten bleek dat het nog werkte ook. De staleigenaar wilde hem verkopen, maar ik was de enige die met hem overweg kon en ik had inmiddels een band met hem. Ik vond het sneu als hij verkeerd terecht zou komen en heb hem als zesjarige gekocht. Toch bleef Zip vaak hysterisch. We zijn zelfs samen achterover geslagen en ik durfde er eigenlijk niet meer op.’

De verhalen van Bogerd – ‘Wat ik ook deed met rijden, en ik heb hem flink aangepakt, niets hielp. Er was geen land mee te bezeilen’ – en Slebos – ‘Mijn gezicht zag bont en blauw, omdat hij mij een kopstoot had gegeven tijdens het steigeren’ – zijn minstens zo heftig. Hoe Kroon, Bogerd en Slebos hun problemen oplosten en hoe het nu met hun paarden gaat, lees je het oktobernummer van Hoefslag.

 

Tekst: Carlijn de Boer

Volg ons!

104,267FansLike
0VolgersVolg
0VolgersVolg
1,451Youtube abonneesAbonneer