Hoefslag in Doha (3): ‘De Jurk’

Hoefslag in Doha (3): ‘De Jurk’

‘Salaam vanuit de zandbak’ is inmiddels veranderd in ‘Hallo vanuit Hoofddorp’. Hoefslag was afgelopen week aanwezig tijdens CHI Al Shaqab in Doha, Qatar. De Qatari hielden mij met hun overvolle maar indrukwekkende programma zo bezig, dat tijd voor het schrijven van dit blog ontbrak. Daarom volgen er deze week nog een aantal anekdotes, foto’s en Hoefslag-voorproefjes. Dit land van oliesjeiks met een paardenpassie bleek veel mooie verhalen te herbergen die het waard zijn om verteld te worden.

Terwijl het barrageparcours tijdens mijn gesprek met Mohammad gereed werd gemaakt, kreeg ik in de tussentijd een spoedcursus in Qatari-kledij. Het grootste vooroordeel uit de Westerse wereld werd direct aan diggelen geslagen: niet iedere man in een witte jurk is een oliesjeik. Deze witte jurk heet overigens een thobe. De lange blouse, want dat blijkt het na enige observatie werkelijk te zijn, wordt traditioneel gedragen door de mannen in Qatar. Niet omdat het volgens de wet moet, maar omdat het wordt gezien als mode-item. Vroeger bood de thobe bescherming tegen rondzwervend zand en de hitte. De bedoeïenen hadden een kledingstuk nodig waarmee ze zonder rooster-risico op hun kameel konden stappen. Inmiddels is de kameel in Qatar door het overgrote gedeelte van de bevolking ingeruild voor een flitsende sportwagen, maar de thobe doorstond de modernisatie van het land feilloos. Als het warm is, zie je vooral witte versies van katoen of zijde. In de winter worden er ook thobes gedragen van wol. Mohammed: ‘Mensen denken wel eens dat je van een hogere rang bent als je een rode shemagh gebruikt in plaats van een witte. Onzin. De rode variant is dikker en stugger dan de witte. Daarom zie je in de winter veel rode shemagh’s, maar er zijn ook Qatari die het hele jaar door dezelfde variant dragen omdat ze het mooier vinden.’ Ohja, de shemagh. Dat is dus de rode met wit geblokte of geheel witte doek op het hoofd van deze mannen. Om de doek zit een zwart koord om de boel in het gareel te houden, de iqal. Het gros van de Qatari-mannen is niet geheel gehecht aan hun traditionele kledingstuk, wanneer ze zaken gaan doen in het Westen wordt de thobe zonder pardon omgeruild voor een maatpak.

Chanel Bril
Vrouwen in Qatar dragen een abaya, een lang zwart gewaad. Soms zie je neus en mond helemaal bedekt zodat alleen de ogen zichtbaar zijn, maar doorgaans beperkt de bedekking van het hoofd zich tot de haren. Net als de thobe, is een abaya erg gevoelig voor de modegrill. De zwarte ensembles zijn te krijgen in verschillende materialen en met allerlei versiersels. Vergeet dus de boerka, dit is van een heel ander kaliber. Onder de abaya geen smoezelig joggingpak of pyjama met pantoffels, maar high end designer kleding. Deze vrouwen toveren zonder pardon een Hermès Birkin Bag van tienduizenden euro’s onder hun abaya vandaan als ze op Prada-loafers ergens een ruimte binnenstappen. De Chanel-bril die eerst nog statig op de neus stond verdwijnt in de tas, waar vervolgens een met diamanten bezette Blackberry uit tevoorschijn komt. Het feit dat vrouwen in Qatar -zoals in de meeste Islamitische landen- hun lichaam en haren dienen te bedekken, weerhoudt hen er niet van om met perfect gemanicuurde nagels en strak geëpileerde wenkbrauwen hun rechten op te eisen. Een zwart gewaad staat niet voor onderdrukking, in dit land in ieder geval niet. Het percentage vrouwen op topfunctie is in Qatar relatief hoog als je het vergelijkt met andere Arabische landen. In Qatar zwaait 7% van de vrouwen de scepter op het allerhoogste niveau, in Saudi-Arabië is dat letterlijk 0%. In Nederland zitten we ook maar op een schamele 19%, dus ik bedoel maar.

Mannen-accessoire
De oplettende Al Shaqab-ganger ziet met name Qatari-mannen rondlopen met een gele kralenketting in de hand. Mohammed zat er ook mee op de tribune, ik kon het niet laten om nieuwsgierig doch beleefd te vragen waar het voor diende. Een accessoire, zo bleek. Precies ja, een ketting als accessoire voor de mannen. Dat moest je in Nederland als man eens doen, je valt hier in Qatar werkelijk van de ene verbazing in de andere. Mohammed: ‘Wij noemen de snoer ‘tasbih’, de meesten bestaan uit 33 of 99 kralen. Ze werden in eerste instantie gebruikt als hulpmiddel bij het tellen van verzen tijdens het gebed, zoals Christenen een rozenkrans gebruiken. Nu dienen ze ook als accessoire, we dragen ze bij ons als een soort horloge.’ De meeste tasbih’s zijn in het begin wit, maar als ze ouder worden verkleuren de stenen naar geel. Dan zijn we ook veel meer waard, vanaf dat moment dragen veel mannen ze alleen nog maar in de hand in plaats van in de mouw.
Het parcours is inmiddels omgebouwd, de barrage kan beginnen. Mohammed fixeert zich weer volledig op zijn springsportpassie. Tot zover het Qatar-cultuurcollege.

Lotty van Hulst, Redactie Hoefslag.

Deze blog is het vervolg op ‘Hoefslag in Doha (2): Cultuurvisies op de tribune’.

Reacties